เชร็คภาค 1

จริงๆแล้ว 'เชร็ค' ภาค 1 เป็นหนังที่เริ่มจากความเรียบง่ายแต่หยอดมุกและความคิดแปลกใหม่ได้เฉียบคมมาก

ผมชอบที่เรื่องเริ่มด้วยภาพของบึงอันสงบที่ถูกคุกคามเมื่อสิ่งมีชีวิตเทพนิยายถูกไล่ออกมาจากที่ของพวกเขา เพราะนั่นเป็นจุดชนวนให้ 'เชร็ค' ต้องออกจากโลกของตัวเองไปแลกกับความสงบ โดยมีข้อเสนอจากลอร์ดผู้ทะเยอทะยานคนหนึ่งให้เขาไปช่วยปลดล็อกภารกิจเดียว:ปีนหอคอยและช่วยเจ้าหญิงคนหนึ่งที่ถูกขังอยู่ภายใน ปฏิบัติการนี้นำไปสู่การพบกับเพื่อนร่วมทางสุดตลกอย่างลา ซึ่งกลายเป็นคู่หูที่เข้ากันแบบไม่คาดคิด

การเดินทางระหว่างทางเป็นส่วนผมชอบมาก เพราะมันผสมมุกตลกกับช่วงเวลาที่อ่อนโยนได้พอดี มีการพัฒนาเรื่องมิตรภาพแบบค่อยเป็นค่อยไปและฉากกู้ภัยในหอคอยที่ยังคงให้ความตื่นเต้น รวมถึงการตั้งคำถามเกี่ยวกับนิยามของความงามและการยอมรับตัวเอง หนังเล่าเรื่องเทพนิยายแบบย้อนความคาดหมาย ทำให้ฉากและบทสนทนาที่ดูเรียบง่ายกลายเป็นมีมิติและน่าจดจำ เหมือนนั่งคุยกับเพื่อนที่เล่าเรื่องเก่าให้ฟังในแบบที่เราไม่มีทางคาดเดาตอนจบได้

การจบของ 'เชร็ค' ภาค 1 นั้นลงเอยด้วยงานแต่งงานที่พลิกบทบาทเทพนิยายแบบเดิม ๆ และฉากสุดท้ายก็ทิ้งความหมายที่หนักแน่นเกี่ยวกับการยอมรับตัวเองและความรักที่ไม่ยึดติดกับรูปโฉม

ฉากสำคัญคือเมื่อเจ้าหญิงฟีโอน่าถูกเปิดเผยเป็นโอเกอร์ในยามอาทิตย์อัสดง แทนที่จะเป็นเจ้าหญิงงดงามดั่งเทพนิยายแบบเดิม งานแต่งถูกขัดจังหวะ ชเร็คเลือกที่จะบุกขึ้นเวทีเพื่อหยุดพิธี และสุดท้ายทั้งคู่จูบกันแล้วเธอกลายเป็นโอเกอร์ถาวร ฉากนี้ไม่ใช่แค่จบแบบโรแมนติก แต่เป็นการยืนยันว่าความรักของพวกเขาเกิดจากการเข้าใจและยอมรับซึ่งกันและกัน มากกว่าจะเป็นการไล่ตามมาตรฐานความงาม

มองในเชิงสัญลักษณ์ ผมเห็นว่าจุดจบของเรื่องผลักให้ผู้ชมตั้งคำถามกับนิยามของความสวย ความเป็นเจ้าหญิง และความสุข 'เชร็ค' สอนว่าเรื่องราวแบบนิทานสามารถถูกสับเปลี่ยนเพื่อสะท้อนคุณค่าที่ลึกกว่า และการอยู่ด้วยกันอย่างแท้จริงคือการยอมรับข้อบกพร่องของกันและกันอย่างไม่ตั้งเงื่อนไข

กลิ่นความเขียวชอุ่มของบึงก็ยังพาใจกลับไปหา 'Shrek' ได้เสมอ — ถ้าต้องการดูภาคแรกพร้อมซับไทย เร็วที่สุดคือมองหาเวอร์ชันเช่าหรือซื้อแบบดิจิทัลที่มักมาพร้อมสตรีมซับหลายภาษา

ผมมักเริ่มจากตรวจในร้านหนังดิจิทัลอย่าง 'Apple TV' และร้านของกูเกิ้ล ('Google Play Movies') กับ 'YouTube Movies' เพราะการซื้อหรือเช่าจากแหล่งเหล่านี้มักให้ตัวเลือกซับหลายภาษา รวมถึงไทย ในบางประเทศ 'Netflix' อาจมีภาพยนตร์เรื่องนี้ให้ดูแบบสตรีมมิ่งพร้อมซับไทยด้วย แต่การมีหรือไม่มีขึ้นกับลิขสิทธิ์ในแต่ละภูมิภาค

ถ้าอยากได้ความแน่นอนสูงสุด ให้มองหาแผ่นดีวีดีหรือบลูเรย์เวอร์ชันไทย — แผ่นมักมีแทร็กซับไทยหรือพากย์ไทยมาให้ด้วย ฉันชอบเก็บแผ่นแบบนี้เพราะคุณภาพซับจะนิ่งและแม่นกว่า ให้ลองเช็กรายละเอียดภาษาในหน้ารายละเอียดสินค้าก่อนซื้อ แล้วก็เลือกเวอร์ชันที่มีคำว่า 'Thai' หรือ 'ภาษาไทย' ในรายการซับ

เสียงพากย์ไทยของ 'Shrek' ภาคแรกมักถูกพูดถึงบ่อยในกลุ่มคนดูรุ่นเดียวกับผม เพราะแต่ละเวอร์ชันที่ฉายในบ้านเราให้บรรยากาศต่างกันจนรู้สึกได้

ผมจำได้ดีว่าหนังเรื่องนี้มีการพากย์ไทยหลายครั้ง ทั้งเวอร์ชันฉายโรง พากย์สำหรับทีวี และพากย์ในดีวีดี/บลูเรย์ ซึ่งแต่ละเวอร์ชันจะมีเครดิตคนพากย์ไม่เหมือนกัน บางครั้งตัวละครหลักอย่างชเร็ค ฟิโอนา และอสูรกายม้า (Donkey) ได้เสียงจากนักพากย์มืออาชีพประจำสตูดิโอ ในขณะที่เวอร์ชันส่งทีวีอาจใช้เสียงจากคนดังเพื่อดึงผู้ชม

ถาเป็นการจะรู้รายชื่อคนพากย์แบบชัดเจนที่สุด ให้ดูเครดิตตอนท้ายของเวอร์ชันที่คุณเคยดูหรือกล่องดีวีดี เพราะที่นั่นจะลงชื่อผู้พากย์และสตูดิโอพากย์เอาไว้ สำหรับผมแล้วการเห็นชื่อคนพากย์จริงในเครดิตทำให้รู้สึกเชื่อมโยงกับหนังมากขึ้น และยังชอบสังเกตว่าการเลือกเสียงมีผลต่อมุกและโทนของเรื่องอย่างไร

สปอยสั้น ๆ แบบเล่าให้เพื่อนฟังก่อนดู: 'เชร็ค ภาค 2' เป็นหนังที่เอาตลกกับความ โรแมนติกมาโยงกับเรื่องครอบครัวจนได้จังหวะฮาและซึ้งพร้อมกัน

เรื่องเริ่มจากการที่เชร็คกับฟีโอนากลับจากฮันนีมูนและถูกเชิญไปเยี่ยมราชวงศ์ที่เมือง 'Far Far Away' ความตลกเกิดจากการที่เชร็คในฐานะอสูรโสดต้องเจอสังคมราชสำนักที่พิธีรีตองเต็มไปหมด ขณะที่ความขัดแย้งหลักคือแม่มดเจ้าสิ่งมหัศจรรย์—ผู้ที่อยากให้เจ้าชายชาร์มมิ่งได้ครองคู่กับฟีโอนา—มีแผนการลับเพื่อผลักดันให้เรื่องนั้นเกิดขึ้น แน่นอนว่าความรักของคู่ใหม่ถูกทดสอบด้วยความคาดหวังของครอบครัว การเมืองในราชสำนัก และแผนการลับที่อยู่เบื้องหลังรอยยิ้ม

ด้านความสนุกของหนังมาจากตัวละครใหม่ ๆ และฉากกุ๊กกิ๊กที่ไม่น่าเบื่อ: มีตัวละครแมวหนวดเท่ๆ ที่โผล่มาในฉากการต่อสู้และความสัมพันธ์ที่พัฒนาแบบไม่คาดคิดระหว่างคนแปลกหน้า เส้นเรื่องนำไปสู่ฉากที่ตัวละครต้องพึ่งพายาและเวทมนตร์เพื่อเปลี่ยนแปลงตัวเอง ทั้งฉากในบาร์ฉากแทรกคอมเมดี้กับมุขคำพูด ฉากประกายเวทมนตร์ที่ทำให้ตัวละครทั้งหลายต้องเลือกตัวตนที่แท้จริงสุดท้ายผลลัพธ์ไม่ได้เป็นแค่อะไรที่หวานอย่างเดียว แต่ยังสะท้อนเรื่องการยอมรับตัวเองและคนที่เรารัก เหมือนหนังบล็อกบัสเตอร์ครอบครัวที่ยังมีหัวใจอยู่เสมอ ฉันหัวเราะกับมุข และก็ยอมรับว่าบทที่พูดถึงความเป็นตัวเองทำให้ฉันชอบภาคนี้มากขึ้น

เพลงเปิด 'Accidentally in Love' ของ Counting Crows จับใจตั้งแต่ฉากแรกและทำให้ผมรู้เลยว่านี่คือภาคที่จัดเต็มเรื่องอารมณ์และจังหวะมากขึ้นจากภาคแรก

ความเชื่อมโยงหลักๆ ระหว่าง 'เชร็ค' กับ 'เชร็ค 2' คือการต่อยอดผลของการตัดสินใจในตอนจบของภาคแรก — การแต่งงานของเชร็คกับฟีโอนา ทำให้ชีวิตของพวกเขาเปลี่ยนจากการเป็นสองคนในบึงไปสู่การต้องเผชิญหน้ากับโลกภายนอกและครอบครัวของฟีโอนา ฉากเชิญไปยังอาณาจักร 'ฟาร์ ฟาร์ อะเวย์' ทำหน้าที่เป็นสะพานเชื่อมทั้งสองภาคอย่างชัดเจน: เหตุการณ์ในภาคแรก (การยอมรับตัวตนของฟีโอนาและการที่เชร็คกล้ารัก) กลายเป็นจุดเริ่มต้นของปัญหาใหม่—ความไม่มั่นใจของเชร็คเมื่ออยู่ท่ามกลางมาตรฐานสังคมใหม่

ในเชิงตัวละคร ภาคสองขยายความของตัวละครเดิมแทนการสร้างใหม่ เช่น ความสัมพันธ์ระหว่างเชร็คกับฟีโอนาถูกทดสอบและลึกซึ้งขึ้น เราได้เห็นด้านที่ซับซ้อนของบิดาแม่ของฟีโอนา (ความคาดหวังและอดีตที่เกี่ยวพันกับข้อตกลง) ซึ่งโยงกลับไปยังธีมหลักของภาคแรกที่เกี่ยวกับการยอมรับ ความเป็นตัวของตัวเอง และการปฏิเสธนิยามนิยายพื้นฐาน ทั้งหมดนี้ทำให้ 'เชร็ค 2' ไม่ใช่แค่ภาคต่อเพื่อฮา แต่เป็นบทต่อที่ทำให้เรื่องราวและตัวละครเติบโตอย่างมีน้ำหนักและสนุกไปพร้อมกัน

บอกตรงๆว่าฉันชอบย้อนดู 'เชร็ค' เวอร์ชันคมชัดแบบถูกลิขสิทธิ์มาก เพราะภาพและซับไตเติ้ลจะครบถ้วนและไม่มีโฆษณาคั่นเลย

ปัจจุบันวิธีที่ง่ายที่สุดคือซื้อหรือเช่าแบบดิจิทัลจากร้านค้าออนไลน์ที่ได้รับอนุญาต เช่น 'Apple TV' (iTunes) หรือ 'Google Play Movies' และยังมีตัวเลือกอย่าง 'YouTube Movies' ที่ให้เช่า/ซื้อได้ด้วย คุณจะได้ไฟล์คุณภาพสูง เลือกภาษาและซับไตเติ้ลได้ ส่วนใหญ่จะมีทั้งพากย์ไทยและซับไทยในบางภูมิภาค ทำให้ดูสบายขึ้นถ้ามาดูกับเพื่อนหรือครอบครัว

อย่างที่บอก การซื้อดิจิทัลให้ความรู้สึกสะดวกกว่าการหาดูในเว็บเถื่อน เพราะเก็บไว้ในไลบรารีของเราได้ และมักมีขายพร้อมโบนัสหรือฟีเจอร์พิเศษในบางรุ่น ถ้าอยากเก็บไว้ดูบ่อย ๆ ผมมักเลือกซื้อแบบถาวร แต่ถ้าแค่คิดจะดูครั้งสองครั้งก็เช่าเอาได้ราคาย่อมเยากว่า สุดท้ายแล้วการสนับสนุนแบบถูกลิขสิทธิ์ทำให้สตูดิโอยังมีแรงทำผลงานดี ๆ ออกมาอีกด้วย

ฉันยังรู้สึกตื่นเต้นทุกครั้งที่เปรียบเทียบระหว่างหนัง 'Shrek' กับหนังสือนิทานต้นฉบับ 'Shrek!'

ในแบบของหนังสือนิทานงานของ William Steig กระชับและตรงไปตรงมาเป็นนิทานสั้นๆ ที่ตั้งใจสลัดความงามตามมาตรฐานออกไปให้เห็นชัด ตัวเอกคืออ็อกเกอร์คนเดียวที่พอใจกับการเป็นตัวของตัวเอง นิทานเน้นมุมมองเชิงปรัชญาแบบสั้น ๆ และภาพประกอบเรียบ ๆ ที่สื่อสารอารมณ์แบบแสบๆ คันๆ

ฝั่งหนังภาพยนตร์ขยายโลกขยายพล็อตจนแทบจะกลายเป็นเรื่องใหม่ทั้งเรื่อง มีตัวละครเสริมอย่างม้าที่พูดได้ บทตลกเป็นมุขร่วมสมัย เพลงประกอบ และตัวร้ายที่มีแผนการชัดเจน จากนิทานสั้น ๆ ถูกทำให้เป็นเรื่องราวรักมิตรและการยอมรับตัวตนในสังคมที่ใหญ่ขึ้น จังหวะการเล่าเรื่อง ความยาว และการใส่มุกเชิงป๊อปคัลเจอร์ทำให้คนดูหลายวัยเข้าถึงได้ ต่างกันแบบหนังบล็อกบัสเตอร์กับนิทานถ่ายทอดบทเรียนแบบตรงๆ ในแบบของมันเอง

พากย์ไทยของ 'เชร็ค' ภาคแรกมักเป็นเรื่องที่คนคุยกันในกลุ่มเพื่อนเมื่อย้อนดูหนังเก่าๆ อีกครั้ง

ผมชอบฟังพากย์ไทยเวอร์ชันดีวีดีที่ออกในบ้านเราเพราะเสียงที่ใส่ความดราม่าและมุขท้องถิ่นเข้าไปทำให้ตัวละครเข้าถึงคนดูไทยได้ง่ายขึ้น แต่ถ้าถามชื่อผู้พากย์เสียงตัวเอกในเครดิตอย่างชัดเจน ชื่อนั้นจะปรากฏอยู่ในหน้าปกหรือหน้าเครดิตท้ายเรื่องของแผ่นดีวีดี/บลูเรย์ฉบับไทย ซึ่งเป็นแหล่งอ้างอิงที่ตรงที่สุดที่ผมมักกลับไปเช็กเวลาอยากรู้ข้อมูลแบบนี้

อีกเรื่องที่น่าสนใจคือบางครั้งมีหลายเวอร์ชันของพากย์ไทย — เวอร์ชันโรงกับเวอร์ชันโทรทัศน์อาจใช้คนพากย์คนละคน ทำให้บางคนจำเสียงที่ต่างกันได้ ผมจึงมักบันทึกไว้ในใจว่าเวลาจะตอบคำถามเรื่องชื่อผู้พากย์ ควรอ้างอิงจากเครดิตของเวอร์ชันที่ถามมาด้วย เพราะนั่นจะชัดเจนที่สุด