รักการอ่าน 2565

วันนี้ฉันยังคงคิดถึงบรรยากาศในงาน 'ร่วมรักการอ่าน' ปี 2565 อยู่เสมอ — เวทีนั้นรวบรวมทั้งนักเขียนรุ่นเก๋าและคนรุ่นใหม่ที่เดินเข้ามาเล่าเรื่องของตัวเองอย่างไม่อายเสียงเงียบ การจัดรายชื่อผู้เขียนของงานปีนั้นไม่ได้มีเพียงชื่อเดียวชนิดที่ทุกคนคุ้นชิน แต่มันคือการผสมผสานระหว่างผู้เขียนรางวัล ผู้เขียนเชิงทดลอง และนักเขียนเด็ก-เยาวชนที่กำลังไต่ระดับ

ฉันจำได้ว่าช่วงโปรแกรมจะเติมเต็มไปด้วยกิจกรรมหลากหลายตั้งแต่การพูดคุยบนเวทีแบบตัวต่อตัว เวิร์กช็อปการเขียน ไปจนถึงการลงนามหนังสือ ดังนั้นรายชื่อผู้เขียนที่เข้าร่วมก็จะเปลี่ยนตามช่วงเวลาและเวที—มีทั้งคนที่ขึ้นพูดในเซสชันหลักและคนที่จัดกิจกรรมย่อยในมุมเล็ก ๆ ของงาน ถาให้สรุปแบบกว้าง ๆ ก็คือ รายชื่อประกอบด้วยนักเขียนที่มีทั้งผลงานวรรณกรรมเด่น ๆ นักเขียนแนวรักโรแมนติก นิยายสืบสวน ตลอดจนผู้แต่งหนังสือสำหรับเด็ก

ถ้าอยากดูชื่อแบบเป็นลายลักษณ์อักษร รายการอย่างเป็นทางการมักเผยแพร่จากเจ้าภาพของงานผ่านโซเชียลมีเดียและเพจโปรแกรม ซึ่งจะบอกด้วยว่าใครขึ้นเวทีเวลาไหนและในหัวข้ออะไร — ข้อมูลแบบนั้นแหละที่ทำให้ผมสามารถตัดสินใจว่าจะไปดูใครเป็นพิเศษในวันงาน เสียงของผู้เขียนแต่ละคนยังคงอยู่ในความทรงจำของฉัน แม้รายละเอียดรายชื่อตอนนี้จะต้องเปิดประกาศงานดูซ้ำอีกครั้งก็ตาม

การเตรียมตัวสำหรับงาน 'รักการอ่าน 2565' ทำให้หัวใจเต้นได้เหมือนเด็กที่เจอชั้นหนังสือใหม่ — นี่เป็นโอกาสดีที่จะกลับมาคบกับหนังสือแบบมีความตั้งใจมากขึ้น

การจัดลิสต์หนังสือล่วงหน้าเป็นสิ่งแรกที่ฉันทำ: แบ่งเป็นกอง 'อ่านเร็ว' กับกอง 'จะเสียเวลาคุ้มค่า' เพื่อไม่ให้เสียเวลาเดินวนในงาน แล้วจัดเวลาให้เป็นช่วงสั้น ๆ ทุกวัน เช่น 25 นาทีอ่านจริงตามด้วยพัก 5 นาที การทำแบบนี้ช่วยให้ไม่เหนื่อยและอ่านจนครบเป้าได้ ฉันมักหยิบเล่มที่อ่านแล้วชอบเป็นตัวเปิด เช่น 'เจ้าชายน้อย' เพื่อปลุกพลังของการอ่านแบบเพลินๆ ก่อนจะกระโดดไปหาหนังสือหนักกว่านั้น

สถานที่และอุปกรณ์ก็สำคัญ: พกกระเป๋าเล็กสำหรับใส่โน้ตกับปากกา พกผ้าพันคอหรือหมวกเผื่ออากาศเปลี่ยน และวางแผนเส้นทางภายในงานว่าอยากเจอบูธไหนบ้าง การมีเป้าหมายชัดเจนช่วยให้ไม่รู้สึกละลานตา นอกจากนี้ การแลกเปลี่ยนกับคนที่เจอในงาน ทำให้ได้มุมมองใหม่ ๆ เก็บชื่อผู้แต่งและคำแนะนำ จะช่วยให้เลือกซื้อหรือยืมจากห้องสมุดหลังงานได้ดีขึ้น

สุดท้ายแล้ว การไปงานนี้สำหรับฉันไม่ใช่แค่การซื้อหนังสือ แต่เป็นการเติมพลังให้ตัวเอง กลับบ้านด้วยชื่อเรื่องที่อยากอ่านและหัวใจที่เต็มไปด้วยไอเดียใหม่ ๆ นี่แหละคือวิธีที่ทำให้การอ่านยั่งยืนและสนุกต่อเนื่อง

นี่คือเล่มที่ฉันรู้สึกเด่นที่สุดจากงานรักการอ่าน 2565 เพราะมันผสมความคิดลึกกับภาษาที่เข้าถึงได้ ทำให้หยิบอ่านแล้วอยากคุยต่อกับคนอื่น

เล่มแรกที่อยากแนะนำคือ 'Sapiens' ที่แปลไทยแล้วเล่มหนึ่ง—มันไม่ใช่แค่ประวัติศาสตร์ของเผ่าพันธุ์มนุษย์ แต่เป็นกรอบคิดให้มองโลกยุคปัจจุบันอย่างมีเหตุผลและตลกร้ายในเวลาเดียวกัน อ่านแล้วประเด็นเกี่ยวกับเทคโนโลยี การเมือง และนิยามความเป็นมนุษย์จะติดหัวไปหลายวัน เหมาะกับคนอยากได้หนังสือคุยงานหรือท้าทายมุมมองเดิมๆ

อีกเล่มที่ฉันชอบคือ 'เจ้าชายน้อย' เวอร์ชันแปลที่มีคำอธิบายประกอบในงาน—มันยังคงอบอุ่นและคมกริบในประโยคสั้นๆ เหมาะสำหรับอ่านซ้ำเมื่อรู้สึกหลงทางในชีวิตหรืออยากได้การเตือนใจว่าเรื่องเล็กๆ มักสำคัญกว่าใครคิด สุดท้ายมีหนังสือรวมบทความสั้นจากนักเขียนไทยหน้าใหม่ที่อ่านแล้วรู้สึกเห็นพลังการเขียนยุคหลัง ชอบที่มีทั้งมุมตลก ขม และหวาน เหมาะกับการยืนเลือกหน้าบูธแล้วพลางจดปกไว้ติดบ้านก่อนนอน

ปีนี้มีหนังสือแนววิทยาศาสตร์นิยายที่น่าติดตามมาก โดยเฉพาะ 'Project Hail Mary' ของ Andy Weir ที่ต่อยอดความสำเร็จจาก 'The Martian' เรื่องราวของนักวิทยาศาสตร์ที่ต้องแก้ปัญหาการอยู่รอดในอวกาศแบบสุดขั้ว แต่คราวนี้มีมิติของมิตรภาพระหว่างสปีชีส์ต่างดาวที่ทำให้เรื่องน่าประทับใจ

อีกเล่มที่ห้ามพลาดคือ 'Klara and the Sun' แนว dystopian จาก Kazuo Ishiguro ที่ตามติดชีวิตหุ่นยนต์ผู้มีความเป็นมนุษย์อย่างน่าประทับใจ ถ้าใครชอบแนวคิดเกี่ยวกับความหมายของชีวิตและความรัก หนังสือเล่มนี้จะกระตุกความคิดได้ดีเลย

ปีนี้มีหนังสือขายดีหลายเล่มที่สะท้อนเทรนด์สังคมได้น่าสนใจ เล่มแรกที่ต้องพูดถึงคือ 'คำสัญญาแห่งความเงียบ' นวนิยายไทยแนวระทึกขวัญผสมแฟนตาซีที่สร้างปรากฏการณ์ยอดขายทะลุแสนภายในเดือนเดียว ตัวเอกเป็นเด็กสาวที่ค้นพบความลับมืดของหมู่บ้านตัวเองผ่านสมุดบันทึกโบราณ

อีกเล่มที่โดดเด่นคือ 'เศรษฐีไสยศาสตร์' แนวธุรกิจผสมความเชื่อ เนื้อหาเกี่ยวกับนักลงทุนที่ใช้ศาสตร์โบราณทำนายตลาดหุ้น ซึ่งกลายเป็นประเด็นถกเถียงในวงการนักอ่านว่าควรเชื่อหรือไม่ แต่ความแปลกใหม่ทำให้ติดชาร์ตขายดีหลายสัปดาห์

ช่วงเทศกาลหนังสือแบบนี้ หัวใจนักอ่านเต้นแรงทุกที! ปีที่ผ่านมาเพิ่งเจอแหล่งซื้อหนังสือลดราคาเพียบ ทั้งเว็บ 'Se-ed' ที่ลดสูงสุด 70% หรือแม้แต่บูธหนังสือมือสองในงาน 'Book Festival' ที่บางเล่มลดเหลือแค่ 20 บาท

เคล็ดลับคือต้องติดตามเพจ 'Readery' และ 'หนังสือลดราคา' บนเฟซบุ๊กก่อนงานสำคัญ เพราะร้านมักโพสต์ล่วงหน้า แถมบางทีมีโค้ดส่วนเพิ่มให้อีก วิธีนี้ช่วยให้ฉันสะสมหนังสือได้ปีละกว่า 50 เล่มโดยใช้เงินไม่ถึง 3,000 บาท

ปีนี้มีงานหนังสือระดับประเทศหลายงานที่คอนเซปต์น่าสนใจมากเลยนะ โดยเฉพาะงาน 'Book Festival 2024' ที่จัดเต็มทั้งนิทรรศการหนังสือหายาก พื้นที่แลกเปลี่ยนความคิดสำหรับนักอ่าน และเวิร์กช็อปเขียนรีวิวโดยนักเขียนชื่อดัง

ส่วนตัวตื่นเต้นกับบูธหนังสือแปลจากต่างประเทศที่นำเสนองานระดับโลกก่อนใคร ตลอดจนกิจกรรม 'อ่านเล่น ๆ' ที่ให้เราโชว์ทักษะอ่านบทความหรือนิยายสั้นในรูปแบบที่สร้างสรรค์ แถมยังมีมุมหนังสือมือสองราคาประหยัดให้ช้อปกันจนเพลิน

แฟนหนังสือสายโรแมนติกต้องไม่พลาด 'บันทึกรักการอ่าน' เล่มนี้แน่นอน! เรื่องราวของสองคนที่พบกันผ่านความรักในหนังสือ ทำให้เห็นว่าความสัมพันธ์เริ่มต้นจากอะไรที่เรียบง่ายแต่ลึกซึ้งได้ขนาดไหน ตัวละครหลักทั้งคู่มีความอบอุ่นและ relatable มาก โดยเฉพาะฉากที่พวกเขาแลกเปลี่ยนหนังสือกันแล้วค่อยๆ เปิดใจ ค่อยๆ เรียนรู้ซึ่งกันและกัน มันทำให้เรายิ้มตามไปด้วย

สิ่งที่พิเศษคือลายละเอียดเกี่ยวกับหนังสือที่ถูกหยิบมาเล่าในเรื่อง ไม่ว่าจะเป็นวรรณกรรมคลาสสิกหรือนิยายร่วมสมัยล้วนถูกเลือกมาอย่างเหมาะเจาะเพื่อสะท้อนพัฒนาการความสัมพันธ์ของตัวละคร ช่วงที่ตัวเอกถกเถียงกันเรื่องการตีความนิยายเรื่องโปรด มันชวนให้เรานึกถึงวงสนทนาในกลุ่ม読書好きที่เคยร่วมอยู่ รู้สึกอินไปกับทุกอารมณ์ตั้งแต่ความอบอุ่นใจไปจนถึงความตื่นเต้นเมื่อพบหนังสือใหม่ผ่านตัวละคร

ลายเส้นการวาดก็ส่งเสริมบรรยากาศได้ดี สีสันนุ่มนวลและฉากหลังรายละเอียดเล็กๆ น้อยๆ อย่างชั้นหนังสือหรือร้านคาเฟ่ทำให้โลกในเรื่องดูมีชีวิตชีวา สำหรับใครที่เคยมีประสบการณ์รักครั้งแรกผ่านหนังสือหรือกิจกรรมทางวัฒนธรรม จะสัมผัสได้ถึงความประณีตที่作者ใส่ลงไปในทุกหน้า

ปีนั้นงานจัดขึ้นแบบผสมผสาน ทั้งในฮอลล์กลางเมืองของกรุงเทพฯ กับส่วนออนไลน์ที่เชื่อมคนอ่านจากต่างจังหวัดเข้ามาได้อย่างอบอุ่น

บรรยากาศในฮอลล์เต็มไปด้วยบูธสำนักพิมพ์ใหญ่และอิสระเรียงเป็นแถว มีมุมหนังสือมือสองมุมเล็ก ๆ สำหรับคนที่ชอบคุ้ยหาสมบัติ ผู้จัดวางโซนเด็กไว้ใกล้เวทีเล่านิทาน ทำให้พ่อแม่พาเด็ก ๆ มานั่งฟังแล้ววาดรูปตามกันอย่างสนุก ฉันเข้าเวิร์กช็อปการเขียนเชิงสร้างสรรค์ซึ่งนักเขียนรุ่นใหม่มาเล่าเทคนิคการปั้นตัวละคร ทำให้มุมมองการอ่านของฉันเปลี่ยนไป

กิจกรรมหลักมีทั้งการเสวนาหัวข้อการแปลวรรณกรรม การพบปะลงลายเซ็นจากนักเขียนชื่อดัง มินิคอนเสิร์ตจากนักแต่งเพลงที่ได้แรงบันดาลใจจากตัวอักษร เวิร์กช็อปวาดภาพประกอบ เวิร์กช็อปเย็บเล่มหนังสือด้วยมือ และกิจกรรมแลกหนังสือที่ให้คนนำเล่มที่รักมาสลับกันอ่าน ในส่วนออนไลน์มีการไลฟ์สัมภาษณ์ผู้เขียน สตรีมอ่านนิยายสั้น และช็อปร้านหนังสือที่ส่งพัสดุทั่วประเทศ ฉันได้ฟังการอ่านนิทานสั้นจาก 'The Little Prince' เวอร์ชันแปลไทยซึ่งทำให้คิดถึงการอ่านข้ามวัย งานนี้เหมาะทั้งคนที่มาหาหนังสือใหม่และคนที่อยากเจอชุมชนคนรักการอ่านแบบเป็นกันเอง

ปีนี้มีนิยายรักน่าจับตามากมายเลยนะ! ถ้าให้เลือกเล่มที่โดนใจที่สุด คงต้องยกให้ 'รักร้ายๆ ของยัยแฟนเก่า' ที่ผสมผสานความอบอุ่นกับความตลกโปกฮาได้อย่างลงตัว ตัวเอกเป็นผู้หญิงธรรมดาที่ต้องกลับมาเจอแฟนเก่าหลังจากแยกกันไปสิบปี

สิ่งที่ทำให้เรื่องนี้พิเศษคือการเล่าเรื่องที่ไม่ได้โรแมนติกเกินจริง แต่เต็มไปด้วยความ relatable อารมณ์ขันที่แทรกมาในฉากเครียดๆ ทำให้รู้สึกราวกับว่าเรากำลังนั่งฟังเพื่อนเล่าเรื่องราวของเธอ ฉากที่เขาจับมือกันในวันที่ฝนตกนี่ประทับใจจนอยากให้มีภาคต่อเลย!